czyli gród rzecha dla początkujących
Blog > Komentarze do wpisu
Nowy Cmentarz Żydowski

W XIX w na starym żydowskim cmentarzu zaczęło brakować miejsca, toteż gmina żydowska w 1849r. zakupiła od chłopów na tzw. Czekaju pare hektarów ziemi pod nowy cmentarz.

Żródła podawały, iż najstarszy nagrobek na nowym cmentarzu pochodzi z roku 1850, ja znalazlem macewe (zdjęcie powyżej) niejakiego Awrahama Zeewa z roku 1848-49.

Jeszcze do czasu likwidacji getta (1943) grzebano tu zmarłych. Znajduje się tu kilka niewidocznych zbiorowych mogił Żydów i Cyganów, zmarłych z głodu i chorób w gettcie lub rozstrzelanych przez faszystów. Około 1943 r. rozpoczęto niszczenie cmentarza. Gospodarni i pomysłowi Niemcy sprzedawali granity i marmury lokalnym kamieniarzom, którzy przerabiali je na nagrobki katolickie. Natomiast piaskowce po odpowiedniej obróbce miały posłużyć do utwardzania ulic czy koryt rzek. Nadzór wywózki materiału Niemcy powierzyli Polakowi - dyrektorowi pobliskich Zakładów Ceramicznych. Dzięki temu robotnicy żydowscy mogli pozostawić na miejscu betonowe kamienne podstawy macew, aby ochronić ślad po swoich przodkach. Płyty nagrobne i macewy przepychano w wagonikach do cegielni i tam składowano. Część wykorzystano do utwardzenia koryta pobliskiego strumyka, a dużą część udało się uratować.

Po wojnie ocalali rzeszowscy Żydzi odzyskali niezniszczone macewy i usiłowali ustawić je na właściwych grobach, to jednak udało się w niewielu przypadkach. Większość macew została porzucona na trawie w przypadkowych miejscach. I tak sobie leżą i zarastają do dzisiaj.

Wiele macew jest porośniętych trawą. Powyżej na oddartej darni widać wypukłe nagrobne napisy, które utworzyła plątanina korzeni traw i chwastów. Zdjęcia te zrobiłem jeszcze w ubiegłym wieku. 

środa, 10 stycznia 2007, borowik1

Polecane wpisy

Komentarze
Gość: transparente, *.wroclaw.dialog.net.pl
2007/01/11 10:36:40
jak na ubiegły wiek, to świetne zdjęcia :)
-
2007/01/11 11:37:34
ha, robione starym poczciwym radzieckim zenitem
-
Gość: transparente, *.wroclaw.dialog.net.pl
2007/01/11 14:14:53
też posiadam, solidny, i do samoobrony się nada jakby co ;) cmentarz żydowski we Wrocławiu ma 800 lat, zapraszam na fotki: esencja.blog.onet.pl/2,ID143737970,index.html
-
Gość: KB, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2007/01/11 15:12:55
Witam, Chętnie zamieściłbym Twoje zdjęcia z cmentarza żydowskiego w Rzeszowie na naszej stronie www.kirkuty.xip.pl - oczywiście, podając dane autora oraz link do Twojego bloga. Kontakt ze mną przez maila ze strony. Pozdrawiam Krzysztof
-
2007/01/11 16:56:10
noł problem, mam ich troche więcej, jutro Ci je prześle. Prosze tylko, aby odnotować iż pochodzą z bloga borowik.blox.pl
-
Gość: , *.gcnowiny.pl
2007/01/15 14:30:55
Witam - chcialem sie od Ciebie dowiedziec - jak mozna wejsc na kirkut w rzeszowie? Wiem ze stale jest on zamkniety. Czy trzeba pytac sie o mozliwosc wejscia w jakiejs miejskiej instytucji?
-
2007/01/15 17:06:39
tak, ja musiałem poprosić o zgodę w Rzeszowskiej Gospodarce Komunalnej, i dopiero jak ktoś z tego urzędu tam był na miejscu to pozwolili mi wejść, a nawet wypożyczyli klucze, ale to było pare lat temu i nie wiem czy coś do tej pory się nie zmieniło.